Diyanetin hesap verme sorumluluğu!

DİYANET’TE EMANET, DOĞRULUK VE HESAP VERME SORUMLULUĞU MAKAMINIZI DEĞİL, GERÇEĞİ KONUŞTURUN!   Şimdi bazı ahlakçılar çıkıp soruyor: "Dünyada bunca zulüm, savaş ve haksızlık yaşanırken, bunları konuşmanın sırası mı?" Evet. Tam da sırası. Çünkü ahlak, yalnızca başkalarının yanlışlarını konuşurken hatırlanan bir kavram değildir. Ahlak, önce insanın kendi kapısının önünü süpürmesi; temsil ettiğini söylediği değerlere sadık kalmasıdır. Önce ahlakın ne olduğunu öğrenin; sonra ahlakı başkalarına öğretmeye kalkın. Bir kurumun tabelasında dinî bir isim yazabilir. Ancak o kurumda doğruluk, adalet ve emanet bilinci yaşanmıyorsa, tabeladaki isim tek başına hiçbir şeyi ispat etmez. Daha da önemlisi, herhangi bir kurumda ortaya çıkan yanlışlar İslam'ı temsil etmez. Yanlış yapan kim olursa olsun, İslam'ın ortaya koyduğu ahlaki ölçülerle sorgulanmalıdır. Peki ne yapacağız? Dünyada zulüm var diye kendi kurumlarımızdaki şüpheleri görmezden mi geleceğiz? Gazze'de insanlar acı çekiyor diye emanet edilen bağışların hesabını sormaktan vaz mı geçeceğiz? Başka yerde haksızlık yaşanıyor diye kendi kapımızın önündeki adaletsizliğe göz mü yumacağız? Hayır. Ahlak, yanlışları örtmek değil; kim yaparsa yapsın yanlışa karşı durabilmektir. Gazze'deki mazlumlara, yetimlere, annelere ve çocuklara ulaştırılmak üzere yapılan bağışlarla ilgili ciddi sorular kamuoyunun önündedir. Türkiye Diyanet Vakfının yaptığı açıklamalar ise bu soruların tamamına cevap vermeye yetmemektedir. Üç üst düzey yöneticinin görevden alınması, bağış paralarının yatırım fonlarında değerlendirildiğine ilişkin iddialar ve alınan kararların zamanlaması konusunda açıklığa ihtiyaç vardır. Eğer görev değişikliklerinin bu tartışmalarla ilgisi olmadığı ve önceden planlandığı söyleniyorsa, bunun belgesi ortaya konulmalıdır. Karar hangi tarihte alındı? Hangi toplantıda görüşüldü? Karar tutanakları ve elektronik kayıtlar nerededir? Önceden planlandığı iddia ediliyorsa, bunu doğrulayacak belgeler de kamuoyu ile paylaşılmalıdır. Şeffaflık talep etmek düşmanlık değildir. Hesap sormak da kuruma husumet beslemek anlamına gelmez. Tam tersine, güven ancak açıklıkla korunabilir. KUR’AN'IN ÖLÇÜSÜ: DOĞRULUK VE EMANET Nahl Suresi, 105. Ayet "Yalanı ancak Allah'ın ayetlerine inanmayanlar uydurur. İşte yalancıların asıl kendileri onlardır." Din adına konuşanlar da doğruluk ilkesine bağlıdır. Gerçeğe aykırı olduğu bilinen bir açıklama, makamla meşrulaştırılamaz. Hiçbir unvan gerçeğin yerine geçemez. Hiçbir kurumsal itibar hesap vermeme ayrıcalığı sağlamaz. Enfâl Suresi, 27. Ayet "Ey iman edenler! Allah'a ve Elçi'ye ihanet etmeyin; bile bile emanetlerinize de ihanet etmeyin." Gazze için toplanan bağışların yatırım fonlarında kullanılıp kullanılmadığı açıklanmalıdır. Kullanıldıysa;

• Ne kadar kaynak kullanıldı?
• Hangi tarihte kullanıldı?
• Hangi yetkiye dayanılarak kullanıldı?
• Elde edilen sonuç ne oldu?

Bağışların hangi hesaplarda tutulduğu, hangi amaçlarla değerlendirildiği ve gerçekleşen kazanç veya zararların ne olduğu kamuoyuna açık şekilde ortaya konulmalıdır. Çünkü emanet, yöneticinin istediği gibi tasarrufta bulunabileceği bir kaynak değil; korumak ve hesabını vermek zorunda olduğu bir sorumluluktur. Nisâ Suresi, 58. Ayet "Allah size emanetleri ehline vermenizi ve insanlar arasında hükmettiğiniz zaman adaletle hükmetmenizi emreder." Hiçbir yönetim, kendi kararlarını sorgulanamaz ilan edemez. Bir kurumun kendi açıklamasını yeterli görmesi, bağımsız inceleme ve denetimin yerini tutmaz. BAĞIŞÇININ HAKKINI SORMAK DÜŞMANLIK DEĞİLDİR İnsanlar Gazze'deki çocuklara, annelere ve savaş mağdurlarına ulaşsın diye bağış yaptı. Bu insanların şu soruları sorması en doğal haklarıdır:

1. "Önceden planlandı" deniyorsa, kararın tarihi ve dayanağı açıklansın.
2. "Zarar yok" deniyorsa, bağımsız denetim raporu yayımlansın.
3. "Bağışlar amacına uygun kullanıldı" deniyorsa, kaynak bazlı kullanım verileri kamuoyuna sunulsun.

Bu sorular cevapsız bırakıldıkça şüpheler azalmaz. Aksine büyür. Güven, açıklıkla beslenir; kapalılıkla değil. Hiçbir kurum, yalnızca itibarına dayanarak toplumdan koşulsuz güven talep edemez. SON: MAKAMLAR GEÇİCİ, EMANETİN HESABI KALICIDIR Burada hiç kimseyi peşinen suçlamıyoruz. Kimseyi delilsiz şekilde mahkûm da etmiyoruz. Ancak hiç kimsenin makamına, unvanına veya dinî kimliğine sığınarak meşru soruların önünü kesmesine de razı olmuyoruz. Eğer görev değişiklikleri önceden planlandıysa, belge ortaya konulsun. Fon işlemleri bağımsız denetimden geçirilsin. Gazze bağışlarının kullanım süreci şeffaf biçimde açıklansın. Yapılacak incelemeler sonucunda usulsüzlük veya kamuoyunu bilinçli biçimde yanıltma tespit edilirse, sorumlular somut delillere göre belirlenmeli ve hesap vermelidir. Çünkü dinî unvan, gerçeğe aykırı beyanı mazur göstermez. Hayır için verilen emanet, kurumsal itibar adına denetimin dışına çıkarılamaz. Bugün Diyanet ve Türkiye Diyanet Vakfının ihtiyaç duyduğu şey daha fazla savunma açıklaması değil; daha fazla şeffaflık, daha fazla belge, daha fazla bağımsız denetim ve daha fazla hesap verebilirliktir. Makamınızı değil, gerçeği konuşturun. Emanetin hesabını verin. Vesselam.